Geschiedenis
Chakana heeft haar oorsprong in 2002 toen het eerste groentekassenproject werd opgestart. Al gauw volgen meer projecten, waarop Chakana in 2004 de status van NGO (non-gouvernementele organisatie) krijgt in Bolivia. In 2005 werd in Nederland Stichting Chakana opgericht. Begin 2009 volgde de start van Asocación civíl (NGO) Chakana in Peru. Chakana is hiermee uitgegroeid van een klein initiatief van enkele mensen tot een professionele organisatie, die wordt gedragen door de bevlogen en bekwame medewerkers in zowel Zuid-Amerika als Nederland.
Lees hieronder hoe Chakana zich heeft ontwikkeld.
Een bijzondere ontmoeting
In 2002 is Hilvert Timmer in Bolivia voor zijn afstudeerscriptie Culturele Antropologie. Hij doet onderzoek naar de Aymara hooglandindianen en hun visie op de kosmos. De Nederlandse ontwikkelingsdeskundige Heidi van Hoof zoekt hem op tijdens zijn verblijf; zij kent Bolivia al omdat ze hier onderzoek heeft gedaan voor haar studie Ontwikkelingsstudies.
Tijdens een busreis ontmoeten Heidi en Hilvert de Boliviaanse landbouwkundige Hernán Huaycho Pacajes, een Aymara uit La Paz. Hernán neemt hun mee naar een kleine geïsoleerde inheemse gemeenschap van 14 families, op een hoogte van 4.700 meter in een snijdende kou.
De geboorte van Chakana
Een plaatselijke bewoner vertelt over een experiment in een aangrenzend dorp. Een inwoner heeft daar een kleine groentekas gebouwd. Ondanks de overheersende mist en de kou op deze hoogte, blijken enkele uren zon per dag voldoende om groente te doen groeien. De dorpelingen vragen aan de drie bezoekers of zij hen niet met eenzelfde initiatief zouden kunnen helpen.
Terug in La Paz besluiten Hilvert, Heidi en Hernán om het project op te zetten. Ze zamelen geld in bij vrienden en familie in Nederland en halen genoeg op voor het bouwen van 14 kassen van 40 vierkante meter, de aanschaf van zaden, tuingereedschap en overige benodigdheden.
In augustus 2002 besluiten de oprichters dat hun initiatief tot een organisatie zou kunnen uitgroeien. Ze geven het de naam Chakana. Gedrieën vormen zij het eerste stichtingsbestuur.
Professionalisering
Na het eerste succesvolle project ontvangt Chakana nog meer verzoeken van geïsoleerde gemeenschappen. Dit leidt tot de uitvoering van meer projecten. Spoedig vindt bestuurslid Hernán een ecoloog en een landbouwkundige die hem - op vrijwillige basis - bij kunnen staan. In 2004 krijgt Chakana ook in Bolivia een 'legale status': die van NGO (non-gouvernementele organisatie).
Eind 2005 doet de eerste Nederlandse student een afstudeerstage en -onderzoek bij Chakana. Sindsdien heeft Chakana continu stagiairs en onderzoekers uit verschillende landen op het kantoor in La Paz. Hiermee dragen zij bij aan de kennisontwikkeling binnen Chakana.
Vanuit Nederland werken Hilvert Timmer en Heidi van Hoof verder aan de professionalisering van de organisatie. In 2005 wordt Stichting Chakana opgericht. Om het groeiend aantal taken op het gebied van fondsenwerving, administratie, communicatie, PR en marketing uit te voeren, worden meer vrijwilligers gezocht en gevonden.
Chakana als kenniscentrum
Chakana ontwikkelt zich bovendien steeds meer tot kenniscentrum op het gebied van Bolivia en de hooglandindianen. Onder andere door de publicatie van onderzoeken door de oprichters wordt de kennis van Chakana in Nederland verspreid. Ook geeft Chakana lezingen over Bolivia en de hooglandindianen.
Het heden
Inmiddels is Chakana een professionele organisatie, met ongeveer 30 vrijwilligers in Nederland, meer dan 15 werknemers in Bolivia en 2 in Peru. Inheemse gemeenschappen weten Chakana steeds beter te vinden waardoor het aantal projectaanvragen blijft toenemen. Chakana is het tot nu toe altijd gelukt hier financiering voor te vinden.
Bekende Nederlanders hebben hun naam aan Chakana verbonden. Jan van Zijl en Ella Kalsbeek treden toe tot het bestuur en dragen met hun enthousiasme en inzet flink bij aan de professionalisering van de organisatie. Alexander Rinnooy Kan, Doekle Terpstra, Hans Dijkstal en Marius Varekamp treden toe tot het Comité van Aanbeveling. Ten slotte wordt tv-bekendheid Isolde Hallensleben de ambassadeur van Chakana in Nederland.
In Nederland groeit de naamsbekendheid van Chakana, mede dankzij bijzondere marketingprojecten als de Charity Dinners (2006 en 2007) en de rode wijn Chakana Wiphala, die speciaal voor de stichting is geproduceerd door de gelijknamige wijnproducent Chakana Wines uit Argentinië.
In 2008 erkent het Ministerie van Buitenlandse Zaken de visie, professionaliteit en activiteiten van Chakana openlijk door voor twee jaar een grote financiering te verstrekken.